Dzień Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej
- Napisał Ewa Dąbek
13 kwietnia.
Zbrodnia katyńska to zbiorowy mord wykonany przez NKWD na oficerach polskiego wojska, a także przedstawicielach polskiej inteligencji . Do egzekucji doszło w kwietniu 1940 roku. Termin „zbrodnia katyńska” obejmuje nie tylko wydarzenia z Katynia, ale również mordy wykonywane w Charkowie, Kalininie(Twer), Kijowie i Mińsku. Cechą charakterystyczną egzekucji katyńskiej był strzał w tył głowy. Po wkroczeniu Armii Czerwonej na teren Polski, do sowieckiej niewoli dostały się tysiące polskich wojskowych i przedstawicieli inteligencji. NKWD umieściła ich w specjalnych obozach w Kozielsku, Starobielsku i Ostaszkowie. Decyzję o eksterminacji polskich jeńców przetrzymywanych w obozach oraz więzieniach NKWD podjęto na najwyższych stopniach władzy sowieckiej. O wydanie zgody zabiegał przede wszystkim Ławrientij Beria, komisarz spraw wewnętrznych ZSRR, a pod wnioskiem podpisał się sam Józef Stalin. Wyroki, bez rozpraw czy wystawiania aktów oskarżenia, wydawało Kolegium Specjalne NKWD. Ofiarami zbrodni katyńskiej byli wysocy rangą polscy wojskowi, funkcjonariusze innych służb mundurowych, właściciele ziemscy, przedstawiciele polskiej inteligencji – wykładowcy akademiccy, lekarze, prawnicy, naukowcy, nauczyciele, bibliotekarze, a także dostojnicy kościoła katolickiego, prawosławnego oraz wiary judaistycznej. Jedyną kobietą zamordowaną w Katyniu była Janina Antonina Lewandowska z domu Dowbor-Muśnicka– polska pilot szybowcowy i samolotowy, podporucznik pilot lotnictwa Wojska Polskiego II RP. Łącznie zamordowano około 22 tysięcy polskich obywateli.