Dzień Miłośników Książek
- Napisał Ewa Dąbek
Światowy Dzień Miłośników Książek – (Book Lovers Day) obchodzony jest 9 sierpnia
i chociaż nie udało się ustalić pomysłodawcy tego święta, ani nie ma źródeł jego pochodzenia, nie stanowi to jednak przeszkody w jego celebrowaniu. Jest to wyjątkowy dzień dla wszystkich, którzy lubią czytać. To święto stanowi doskonałą okazję do tego, by odwiedzić bibliotekę, wypożyczyć książkę i bez wyrzutów sumienia spędzić wieczór na lekturze, jak mawiała Wisława Szymborska, „najwspanialszej rozrywce, jaką wymyśliła ludzkość”.
Badania wykazały, że czytanie może przynosić wiele korzyści dla zdrowia. Czytanie pomaga zmniejszyć stres, stymuluje umysł, poprawia pamięć i pomaga lepiej spać – kilkanaście/kilkadziesiąt minut z książką w ręku tuż przed zaśnięciem pozwala zapomnieć o stresie minionego dnia i wyciszyć się. Czytanie bardzo pozytywnie wpływa na ludzki rozwój. Uczy myślenia, pobudza wyobraźnię, rozwija umiejętność wysławiania się, wyrabia cierpliwość. Naukowcy odkryli również, że ci, którzy czytają, są bardziej empatyczni i mają więcej zrozumienia dla innych.
Ciekawostki o książkach i bibliotekach.
- Biblioteka Załuskich była pierwszą polską biblioteką publiczną, która pełniła funkcje biblioteki narodowej. Jej założycielami byli dwaj bracia biskupi Andrzej Stanisław i Józef Andrzej Załuscy. Wówczas, w drugiej połowie XVIII wieku, była to jedna z największych bibliotek świata.
- Biblioteka na Uniwersytecie Harvarda posiada w swojej kolekcji książki oprawione w ludzką skórę. Trzy tomy odkryto kilka lat temu, ale podejrzewa się, że w bibliotece może być ich więcej.
- Choć brzmi to nieprawdopodobnie, w Stanach Zjednoczonych jest więcej bibliotek publicznych niż McDonaldów.
- Światowym rekordzistą w liczbie napisanych książek jest Polak? Mowa o Józefie Ignacym Kraszewskim (żyjącym w latach: 1812 – 1887), który napisał ponad 600 powieści!
- Książkę napisaną alfabetem Braille’a wydrukowano po raz pierwszy w 1837 w Instytucie dla Niewidomych w Paryżu.
- Najdroższą na świecie książką jest rękopis Leonarda da Vinci „Kodeks Leicester”. Książka ma 72 strony. Malarz sporządzał w nim rozmaite notatki, zapisywał swoje teorie i przemyślenia. W 1994 roku Bill Gates zapłacił za kodeks ponad 30 mln dolarów. Od tego czasu jego wartość wzrosła o kolejne 20 mln dolarów.
- W minionych czasach książki były bardzo drogim i ekskluzywnym towarem. Dlatego też trzeba było je zabezpieczać przed kradzieżami. Książki mocowano do regałów łańcuchami. Długość i grubość łańcucha zależała od gabarytów książki. Zawsze na jego końcu znajdowało się kółko, które należało przypiąć do drąga. Natomiast ten przymocowany był nad stołem dla czytelników. - w Polsce największy zbiór ksiąg łańcuchowych posiada Biblioteka PAN w Gdańsku, a pojedyncze egzemplarze przechowują Biblioteka Narodowa w Warszawie i Uniwersytecka we Wrocławiu.
- „Przygody Tomka Sawyera” Marka Twaina to pierwsza książka, którą napisano na maszynie do pisania. Autor kupił ją za 125 dolarów, a sama powieść została wydana w 1876 roku.
- R.R. Tolkien napisał „Władcę pierścieni” na maszynie, używając tylko dwóch palców.
- Najmniejszą w Polsce książkę wykonał w 1976 roku Zygmunt Szkocny z Katowic (zmarły 19 lutego 2003 roku, w wieku 92 lat), z zawodu architekt. Książka ma wymiary 0,8 x 1 mm. Na 28 stronach został napisany własnoręcznie przy użyciu wyłącznie piórka technicznego i szkła powiększającego alfabet łaciński.
- Najwyżej położona biblioteka na świecie znajduje się w Szanghaju. Mieści się ona na 60. piętrze wieżowca, na wysokości 231 metrów. Aby dostać się do niej bez korzystania z windy, trzeba pokonać 1435 stopni!
- Najwięcej książek znajduje się w Bibliotece Kongresu w Stanach Zjednoczonych. Jest ich tam ponad 113 milionów.
- Biblia jest powszechnie uważana za bestseller wszech czasów. Pierwsza Biblia wydrukowana została w nakładzie w ok. 200 egzemplarzy w latach 1452-1455 w Moguncji przez Jana Gutenberga, który był również jej wydawcą:165 egz. na papierze i 35 egz. na pergaminie. Do naszych czasów przetrwało 48 egzemplarzy tej najcenniejszej książki świata, z czego tylko 20 kompletnych. Najwięcej w USA – 14. Muzeum w Pelplinie posiada dwutomową – jedyną w Polsce – wersję na papierze, mającą oryginalną XV-wieczną oprawę, wykonaną przez mistrza Henryka Costera z Lubeki.
- „Bibliosmia” to słowo, które w języku angielskim oznacza zamiłowanie do wąchania starych książek.
- W Japonii wydrukowano zapachową książkę kucharską. Żeby poznać aromat danej potrawy, pociera się kartkę nadgarstkiem.
- Największą biblioteką świata starożytnego była Biblioteka Aleksandryjska. Istniała od III wieku p.n.e. do VII wieku n.e. Oblicza się, że mogła mieć około pół miliona zwojów, czyli książek.
- Książki, które zostały napisane lub rozpoczęte za kratkami to między innymi :“Don Kichot” M. Cervantesa, “Książę” N. Machiavellego, “Wędrówka Pielgrzyma” J. Bunyana i “De Profundis” O. Wilde'a. A słynny powieściopisarz niemiecki Karol May, twórca postaci szlachetnego wodza Apaczów Winnetou oraz jego białego przyjaciela Old Shatterhanda odkrył swój talent pisarski - właśnie w więzieniu.
- Na powstanie jednej 100 kartkowej książki potrzeba 2-3 drzewa średniej wielkości. Dlatego coraz częściej produkuje się papier z makulatury
- Najstarsza książka świata Złota Księga Etrusków Powstała około 3,5 tys. lat temu. Wydano ją na sześciu płytkach z 24-karatowego złota i napisano po etrusku, w związku z tym nie udało się jej do końca przeczytać. Posiada ilustracje, które przedstawiają syreny, jeźdźców, wojowników i liry. Złote strony, połączone złotymi pałąkami, mają 5 na 4,5 cm długości. Książkę można oglądać w sofijskim Muzeum Narodowym. Trafiła tam od anonimowego ofiarodawcy, który miał ją przypadkowo odnaleźć podczas kopania jednego z kanałów na południu Bułgarii.
- Pierwsze zachowane zdanie w języku polskim znajduje się w "Księdze henrykowskiej" napisanej w latach 1268-1273 i brzmi ono tak: "Day, ut ia pobrusa, a ti poziwai", a pierwszą książką wydaną w całości po polsku był "Raj duszny"- średniowieczny modlitewnik.
